บทความวิชาคณิตศาสตร์บทความวิชาคณิตศาสตร์ ม.4
การบวก ลบ และคูณเมทริกซ์
การบวก ลบ และคูณเมทริกซ์ การบวก ลบ และคูณเมทริกซ์ เราจะนำสมาชิกของเมทริกซ์แต่ละเมทริกซ์มาบวก ลบ คูณกัน ซึ่งการดำเนินการเหล่านี้มีสมบัติและข้อยกเว้นต่างกันไป เช่น การบวกต้องเอาสมาชิกตำแหน่งเดียวกันมาบวกกัน เป็นต้น ต่อไปเร
NockAcademy·อัปเดต 30 มกราคม 2567
การบวก ลบ และคูณเมทริกซ์
การบวก ลบ และคูณเมทริกซ์ เราจะนำสมาชิกของเมทริกซ์แต่ละเมทริกซ์มาบวก ลบ คูณกัน ซึ่งการดำเนินการเหล่านี้มีสมบัติและข้อยกเว้นต่างกันไป เช่น การบวกต้องเอาสมาชิกตำแหน่งเดียวกันมาบวกกัน เป็นต้น
ต่อไปเราจะมาดูวิธีการบวก ลบ และคูณเมทริกซ์กันค่ะ
การบวกเมทริกซ์
เมทริกซ์ที่จะนำมาบวกกันได้นั้น ต้องมีมิติเท่ากัน และการบวกจะนำสมาชิกตำแหน่งเดียวกันมาบวกกัน
เช่น
1.) [1324]+[5768]=[1+53+72+64+8]=[610812]
2.) [275391]+[210945]=[2+27+15+03+99+41+5]=[48512136]
การลบเมทริกซ์
การลบเมทริกซ์จะคล้ายๆกับการบวกเมทริกซ์เลย คือ มิติของเมทริกซ์ที่จะนำมาบวกกันจะต้องเท่ากัน แต่ต่างกันตรงที่สมาชิกข้างในเมทริกซ์จะต้องนำมาลบกัน เช่น
1.) [1324]−[5768]=[1−53−72−64−8]=[−4−4−4−4]
2.) [275391]−[210945]=[2−27−15−03−99−41−5]=[065−65−4]
สมบัติการบวกเมทริกซ์
- สมบัติปิดการบวก คือ เมทริกซ์ที่มีมิติเดียวกันบวกกันแล้วผลลัพธ์ยังเป็นเมทริกซ์เหมือนเดิมและมิติก็เท่าเดิมด้วย
- สมบัติการสลับที่การบวก คือ ให้ A และ B เป็นเมทริกซ์ จะได้ว่า A +B = B +A
- สมบัติการเปลี่ยนหมู่ คือ (A + B) + C = A + (B + C)
- สมบัติการมีเอกลักษณ์การบวก ซึ่งเอกลักษณ์การบวกของเมทริกซ์ คือ เมทริกซ์ศูนย์ (สมาชิกทุกตำแหน่งเป็น 0) เขียนแทนด้วย 0
- สมบัติการมีตัวผกผัน คือ ถ้า A เป็นเมทริกซ์ใดๆแล้วจะได้ว่า (-A) เป็นเมทริกซ์ผกผันของ A ซึ่งเมื่อนำ A มาบวกกับ -A แล้วจะได้เมทริกซ์ศูนย์
การคูณเมทริกซ์ ด้วยจำนวนจริง
การคูณเมทริกซ์ด้วยจำนวนจริงคือ การนำจำนวนจริงค่าหนึ่งคูณกับเมทริกซ์ ซึ่งวิธีการคูณแบบนี้น้องๆสามารถนำจำนวนจริงนั้นเข้าไปคูณกับสมาชิกในตำแหน่งในเมทริกซ์ (ต้องคูณทุกตัวแหน่ง) และเมทริกซ์นั้นจะเป็นกี่มิติก็ได้ เช่น
217113913=2(1)2(7)2(11)2(3)2(9)2(13)=2142261826
สมบัติการคูณเมทริกซ์ด้วยจำนวนจริง
ให้ A, B เป็นเมทริกซ์ที่มีมิติ m×n และ c, d เป็นจำนวนจริง
- (cd)A = c(dA) = d(cA) เช่น 6[1324]=(2)(3)[1324]=2[(3)1(3)3(3)2(3)4]=3[(2)1(2)3(2)2(2)4]
- c(A + B) = cA + cB
- (c + d)A = cA + dA
- 1(A) = A และ -1(A) = -A
การคูณเมทริกซ์ด้วยเมทริกซ์
เมทริกซ์ที่จะคูณกันได้ต้องมีหลักเกณฑ์ดังนี้
1.) จำนวนหลักของเมทริกซ์ตัวหน้าต้อง เท่ากับ จำนวนแถวของเมทริกซ์ตัวหลัง
2.) มิติของเมทริกซ์ผลลัพธ์จะเท่ากับ จำนวนแถวของตัวหน้าคูณจำนวนหลักของตัวหลัง
เช่น

วิธีการคูณเมทริกซ์

สมบัติการคูณเมทริกซ์ด้วยเมทริกซ์
1.) สมบัติการเปลี่ยนหมู่
ถ้า A, B และ C เป็นเมทริกซ์ที่สามารถคูณติดต่อกันได้ จะได้ A(BC) = (AB)C
2.) สมบัติการมีเอกลักษณ์
เอกลักษณ์การคูณของเมทริกซ์ คือ In
น้องๆสามารถทำความรู้จักกับเมทริกซ์เอกลักษณ์เพิ่มเติม ได้ที่ >>> เมทริกซ์เอกลักษณ์
**เมทริกซ์ที่มีเอกลักษณ์ คือ เมทริกซ์จัตุรัส
3.) สมบัติการรแจกแจง
(A + B)C = AC + BC
A(B +C) = AB + AC
แต่!! เมทริกซ์จะมีสมบัติการแจกแจง เมื่อ A + B, B + C, AB, AC, BC สามารถหาค่าได้
สิ่งที่น้องๆต้องรู้เกี่ยวกับการคูณเมทริกซ์ด้วยเมทริกซ์
1.) ไม่มีสมบัติการสลับที่การคูณ นั่นคือ AB ไม่จำเป็นต้องเท่ากับ BA เช่น

2.) เมื่อ AB = BA จะได้
- (A+B)2=A2+2AB+B2
- (A−B)2=A2−2AB+B2
- A2−B2=(A+B)(A−B)
3.) ถ้า AB=0 ไม่จำเป็นที่ A=0 หรือ B=0
4.) ถ้า AB=AC โดยที่ A=0 ไม่จำเป็นที่ B=C